जापानी भाषामा み (mi) प्रत्यय

जापानी भाषामा み (mi) प्रत्यय

यस पटकको पाठ “さ” सँग धेरै झुक्किने एउटा प्रत्ययबारे हो, त्यो हो “み”।

1.“み” र “さ” बीचको सबैभन्दा ठूलो भिन्नताबारे भन्नुपर्दा, त्यो यसमा छ कि “み” लाई “さ” को अवस्थामा जस्तै चिनियाँ मूलका वा विदेशी शब्दसँग प्रयोग गरिँदैन। इन्द्रिय(知覚) जनाउने अवस्थामा पनि “み” प्रयोग गरिँदैन, तर इन्द्रिय जनाउने गुणवाचक विशेषणहरूमध्ये रङ जनाउने विशेषण 色彩を表す属性形容詞(しきさいをあらわすぞくせいけいようし) भनिने एउटा प्रकार छ, जसलाई “み” सँग प्रयोग गर्न पाइन्छ।

उदाहरण: रङ भएका वस्तु र पदार्थहरू। यस्ता अवस्थामा “み” अक्षरलाई “身” वा “味” जस्ता कान्जीमा लेख्न सकिन्छ र सबैको उच्चारण “み” नै हुन्छ।
– 黄み、黄色み、黄身: (卵の黄み:たまごのきみ: अण्डाको पहेँलो भाग)।
– 白み(材木の白い部分:ざいもくのしろいぶぶん: काठको सेतो भाग), 卵白(らんぱく: अण्डाको सेतो भाग), 白身(魚類の白い肉:ぎょるいのしろいにく: माछाका प्रजातिको सेतो मासु)।
-赤み(顔に赤みがさく: अनुहार रातो हुनु)।

2. लाक्षणिक अर्थ व्यक्त गर्न चाहँदा प्रयोग गरिन्छ (比喩的に:ひゆてきに)
उदाहरण:
深みのある人( ふかみのあるひと: गहिरो बुझाइ भएको मानिस)
臭みのある文章(くさみのあるぶんしょう: पढ्दा अप्रिय लाग्ने लेख)।
甘みのあるスープ(あまみのあるスープ: गुलियो स्वाद भएको सुप)

3.“む” अन्त्य हुने क्रियापदलाई नाम बनाउँदा प्रायः सबै “み” प्रत्ययमा परिणत हुन्छन्।
उदाहरण:
楽しむ(楽しみ: 毎日の楽しみ)
悲しむ(悲しみ:心の悲しみ)
痛む(痛み:胸の痛み)
進む(進み:技術の進み)
妬む(妬み:女の妬み)
悩む(悩み:悩みの種)
तर, विशेषणको अन्त्य”い” बाट “み” प्रत्ययसहित नाम बनाइएको हरेक अवस्थामा त्यसको क्रियापद “む” अन्त्य हुने हुन्छ भन्ने अनुमान गर्न सकिँदैन।

उदाहरण: ” 可笑しい(おかしい)” र “面白い(おもしろい), यी दुई विशेषणबाट “み” प्रत्ययसहित 可笑しみ र 面白み गरी दुई नाम बन्छन्, तर 可笑しむ वा 面白む भन्ने दुई क्रियापद भने छैनन्। त्यसैले सिक्दा याद गर्ने प्रयास गर्नुबाहेक हाम्रो अर्को उपाय छैन:)

माथि उल्लेख गरिएका क्रियापदबाहेक नाम बनाउँदा “み” प्रयोग गर्ने अन्य क्रियापदहरू पनि यहाँ थप्न सकिन्छ( शब्दहरूको अर्थ आफैँ शब्दकोशमा खोज्नुहोला)
否む(いなむ), 怨む(うらむ), 噛む(かむ), 噤む(つぐむ), 組む(くむ), 萎む(しぼむ), 巧む(たくむ), 企む(たくらむ), 畳む(たたむ), 佇む(たたずむ), 縮む(ちぢむ), 因む(ちなむ), 包む(つつむ), 励む(はげむ), 育む(はぐくむ), 挟む(はさむ), 僻む(ひがむ), 含む(ふくむ), 恵む(めぐむ), 休む(やすむ), 読む(よむ), 力む(りきむ), 目論む(もくろむ).

निष्कर्ष:
“さ” मात्रा, अवस्था र परिमाण जनाउने अर्थमा प्रयोग हुने भएकाले नेपाली भाषामा अनुवाद गर्दा यसको अर्थ: डिग्री, स्तर, मात्रा हुन्छ। “み” भने आधारभूत रूपमा लाक्षणिक अर्थ जनाउने नामसँग प्रायः आउने भएकाले यसलाई प्रायः यसरी अनुवाद गरिन्छ: स्वाद( गुलियो, नुनिलो), पीडा (दुखाइ, दुःख), खुसी (आनन्द, उत्साह), भाव ( गहिराइ, बल, कोमलता),…अनुभूति र भावनातर्फ ढल्केको।

उदाहरण: 10キロの重さ भनिन्छ, तर 10キロの重み भन्न सकिँदैन।त्यसैगरी, それぐらいの深さ भनिन्छ, それぐらいの深み भनिँदैन। किनभने यसले परिमाण र मात्रा जनाउँछ।

तर यसो भन्न सकिन्छ:
深みのある話(गहिराइ भएको कथा),
強みのある人( कुनै कुरामा बलियो पक्ष भएको मानिस….)।